De darmflora

De darmflora is het geheel aan bacteriën dat leeft in de darmen. Honderd-biljoen (1014) bacteriën zorgen er daar elke dag opnieuw voor dat wij goed kunnen functioneren. Dit complete ecosysteem is in totaal ongeveer anderhalve kilo zwaar. Een gek idee! Maar zonder onze darmflora zouden wij niet overleven. En onze darmflora overleeft niet zonder ons. Met een mooi woord ‘mutualisme’, of simpelweg een win-winsituatie. Er wordt al jaren intensief onderzoek gedaan naar de zeer complexe samenstelling van de darmflora, welke bij ieder mens zo verschillend is als een vingerafdruk.
Het overgrote deel van de darm is zuurstofvrij. Daar leven alleen zogenaamde anaërobe bacteriën. In een omgeving waar zuurstof voorkomt kunnen zij niet leven. Daarom is onderzoek naar deze bacteriestammen zo moeilijk; bij het onderzoeken van een darmflora komt er zuurstof bij. De exacte samenstelling van de darmen is daarom moeilijk vast te stellen. Maar gelukkig komen we met moderne technieken steeds meer te weten over de darmflora en het belang ervan voor onze gezondheid.

Gezonde darmflora
Een gezonde darmflora is nodig voor een goede vertering en weerstand tegen ziekten. De samenstelling van de darmflora verandert van nature gedurende verschillende levensfasen. Een baby wordt steriel geboren en komt als eerste in contact met de bacteriën van de moeder. Eigenlijk wordt hier al de basis voor de weerstand tijdens de rest van het leven gelegd. In de eerste levensjaren is de darmflora volop in ontwikkeling. Vanaf ongeveer het 3e levensjaar zou er een stabiele darmflora moeten zijn ontstaan. De volgende grote veranderingen vinden plaats op de seniorenleeftijd. De samenstelling van de darmflora verschuift. De darmen worden dan iets gevoeliger voor slijmvliesirritaties. Gebruik van gezonde voeding en probiotica is in deze levensfase extra van belang.

Wat doet een gezonde darmflora? Een gezonde darmflora:

1. is een barrière tegen lichaamsvreemde stoffen en micro-organismen
2. stimuleert de stofwisseling en de doorbloeding van het darmslijmvlies
3. stimuleert het bewegingsvermogen van de darmen
4. maakt vitamines beschikbaar voor het lichaam
5. onderhoudt het immuunsysteem van de darmen zelf

De darmflora bestaat uit goede, maar ook ‘slechte’ bacteriën. Dat is prima, zolang de goede overheersen. In een verstoorde darmflora overheersen slechte bacteriën of schimmels, of kunnen parasieten voorkomen, waardoor de vertering niet optimaal kan plaatsvinden. Een verstoring van de delicate darmflora is snel gebeurd.

Oorzaken kunnen zijn:

1. Medicijngebruik, met name antibiotica, maar ook ontstekingsremmers, anticonceptiemiddelen en laxeermiddelen.
2. Verstoringen van het spijsverteringskanaal (maagzuur, pancreas, galblaas) en langdurige obstipatie.
3. Gifstoffen uit de omgeving, zoals lood, cadmium, kwik en andere chemische stoffen.
4. Operaties aan de verteringsorganen
5. Ernstige darminfecties
6. Slechte en/of eenzijdige voeding
7. Psychische stress (in alle vormen)

Bij een verstoring van de darmflora en daardoor een slechte vertering, worden belangrijke voedingsstoffen niet goed opgenomen, wat vermoeidheid en uiteenlopende andere klachten tot gevolg kan hebben. Tevens ontstaan er giftige bijproducten in de darm, die het lichaam belasten. De lever heeft de taak deze gifstoffen uit te scheiden. Daarvoor heeft hij voedingsstoffen nodig, die op dat moment minder goed worden opgenomen uit de darm. De lever heeft méér nodig, maar er komt minder binnen!
Het is belangrijk om verteringsklachten tijdig te onderkennen en in actie te komen.